Bya Francis Ndugwa
Nsambya – Mawogola
Ssaabasajja Kabaka Ronald Muwenda Mutebi II akungubagidde Omuzira wa Buganda, Omugenzi Angelina Nabakooza eyakweka Ssekabaka Edward Muteesa II ku basajja ba Milton Obote abaali bamuwenja obuyiso.
Beene obubaka buno abutadde mu kiwandiiko kyaweereza eri bamulekwa okuli; Nakamate, Namuwnge, Nantumbwe, Namale, Nambooze, Nankabirwa n’omuzzukulu Nakabirye Nanziri omugenzi gwayakwasa Obwakabaka bumulabirire.
Omutanda era ajjukiza Obuganda entanda gyeyabuwa bweyali mu maka ga Nabakooza e Nsambya nga 13 March 2009.
“Ssekabaka yatuuka mu maka ga Nnamwandu Nabakooza mu kiro kya May 27 mu kiseera ekyo. Obote yali ataddewo ekirabo kya Pawunda12,500 bwebukadde bwa silingi 40 eri omuntu yenna eyali ayinza okubuulira Obote Ssekabaka gyeyekwese.
Mu bizibu byonna nga mwemuli n’okukemebwa olw’ensimbi, Omukadde Nabakooza awatali kutya, yayaniria Ssekabaka era nabeera naye okumala ennaku kkumi na mwenda bw’eddu! Ekikolwa ekyo kyali kyabuzira ddala. Kiraga omuntu omuvumu, ayagala ennyo Kabaka we n’eggwanga lye, alina emizzi, era omweteefuteefu okufiirira Kabaka we!! Oyo nno ye muzira atuleese wano ffenna. Buganda n’ensi yonna enejjukiranga obuzira bwe emirembe gyonna” Omutanda bwe yategeeza.
Nnyinimu azzeemu nasiima Nabakooza olw’obuvumu bweyalaga mukiseera ekyo era bwatyo nasiima ne mutabani we kati omugenzi Male eyayambako Nnyina okulabirira Ssekabaka.
Beene alagidde obuzira obwayolesebwa Nabakooza kibeere kyakuyiga eri abantu bonna naddala nga kituuse ku nsonga ezikwata ku ggwanga n’ensi yabwe nga bwekyali mukiseera ekyo.
Empologoma era esiimye amaka agaweebwa omugenzi g’ekirabo gafuuke ga byafaayo, abantu webanajjanga okuyiga n’okumanya obuzira bwe.
Kitegeerekese nti omugenzi Nabakooza yali yasaba muzzukulu we Imelda Nabusuulwa ne Kayiwa Yuda basigale nga balabirira ekifo kino era nga bakolagana butereevu n’Obwakabaka.
Omuteregga era yeebazizza omuzzukulu Imelda Nabusuulwa olw’okujjanjaba Omuzira Nabakooza obutakoowa era neyeebaza omusawo Kafuuma Deogratius amujjanjabwe okumala ebbanga eddene.
Omuzira Nabakooza yafa wiiki ewedde ku myaka 103, oluvannyuma lw’okumala akaseera nga atawaanyizibwa ekirwadde ky’omutima ne Ssennyiga.